|
Việt Nam: Hãy bác bỏ các sửa đổi mang tính đàn áp của Bộ luật Hình sự Cảnh sát đề xuất siết chặt hạn chế về ngôn luận; tăng cường quyền miễn trừ cho lực lượng an ninh
HRW | 10/08/2026 (Bangkok, ngày 10 tháng 8 năm 2026) – Tổ chức Theo dõi Nhân quyền (Human Rights Watch) hôm nay cho biết chính quyền Việt Nam cần bác bỏ các đề xuất sửa đổi Bộ luật Hình sự vốn vi phạm các quyền cơ bản. Thay vào đó, chính quyền nên sửa đổi luật để tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế về nhân quyền. Bộ Công an Việt Nam đã trình dự thảo bộ luật lên Quốc hội để xem xét trong kỳ họp diễn ra từ ngày 3 đến ngày 24 tháng 8 năm 2026, với kỳ vọng bộ luật sửa đổi sẽ được thông qua vào ngày 20 tháng 10. Các sửa đổi trong dự thảo sẽ gia tăng mức hình phạt vốn đã rất nghiêm khắc đối với các tội danh được quy định một cách mơ hồ và quá rộng, xâm phạm quyền tự do ngôn luận và các quyền khác. "Quốc hội Việt Nam nên bác bỏ dự thảo sửa đổi Bộ luật Hình sự của Bộ Công an cũng như tất cả các điều khoản vi phạm quyền con người mà chính quyền thường sử dụng để bịt miệng những người chỉ trích," bà Elaine Pearson, Giám đốc khu vực Châu Á của Tổ chức Theo dõi Nhân quyền, phát biểu. "Tự do ngôn luận có nghĩa là người dân có thể bày tỏ ý kiến chỉ trích chính phủ mà không sợ bị trừng phạt." Bộ Công an đề xuất tăng mức hình phạt đối với người vi phạm Điều 331(2) – điều khoản hình sự hóa các hành vi bị coi là "xâm phạm lợi ích của Nhà nước" – từ mức tối thiểu hai năm lên ba năm tù giam. Điều 117, vốn cấm hành vi "làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống lại Nhà nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam," đã được sửa đổi để nới rộng hơn các hành vi "nhằm chống lại Đảng Cộng sản Việt Nam." Bộ cũng đề xuất hình sự hóa các hành vi xúc phạm cờ của Đảng Cộng sản, với mức phạt lên tới ba năm tù giam. Ngoài ra, Bộ còn muốn loại bỏ hình thức cảnh cáo ban đầu đối với người bị cáo buộc vi phạm – hình thức xử phạt nhẹ nhất. Theo Bộ luật Hình sự hiện hành, hình thức cảnh cáo được áp dụng cho những người "phạm tội ít nghiêm trọng [có] nhiều tình tiết giảm nhẹ, nhưng vụ việc chưa đến mức được miễn hình phạt." Tuy nhiên, trong dự thảo sửa đổi, hình thức xử phạt nhẹ nhất lại là phạt tiền, bất kể hành vi vi phạm có mức độ nhẹ đến đâu. Dự thảo sửa đổi Bộ luật Hình sự giảm tổng số tội danh có thể bị áp dụng án tử hình từ 10 xuống còn 4: tội phản quốc, giết người, sản xuất ma túy và khủng bố. Tổ chức Theo dõi Nhân quyền (Human Rights Watch) cho rằng Việt Nam nên tận dụng cơ hội này để xóa bỏ hoàn toàn án tử hình. Song song với việc tăng mức hình phạt đối với một số tội danh, Bộ cũng đề xuất miễn trừ trách nhiệm hình sự cho lực lượng công an, quân đội và dân quân tự vệ đối với các hành vi được thực hiện trong quá trình thi hành công vụ. Trong kỳ họp này, Quốc hội dự kiến sẽ xem xét dự thảo sửa đổi Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự do Bộ Công an trình, trong đó lực lượng công an đề xuất xóa bỏ tất cả các "cơ quan điều tra thuộc Viện Kiểm sát Nhân dân Tối cao". Nếu dự luật này được thông qua, sẽ không còn cơ quan nào nằm ngoài lực lượng công an được phép điều tra các hành vi sai phạm bị cáo buộc của công an và các lực lượng an ninh khác. "Pháp luật hình sự của Việt Nam cần được sửa đổi theo hướng bảo vệ tốt hơn quyền của người dân, chứ không phải để tạo điều kiện cho lực lượng công an lạm quyền nhiều hơn," ông Pearson nhận định. "Các nhà tài trợ quốc tế và đối tác thương mại cần gây sức ép để chính phủ Việt Nam sửa đổi bộ luật hình sự, nhằm đảm bảo quyền con người được bảo vệ cả trên văn bản pháp luật lẫn trong thực tiễn." Để xem thêm các báo cáo của Human Rights Watch về Việt Nam, vui lòng truy cập: https://www.hrw.org/asia/vietnam _________________________________________________ Bản dịch Việt ngữ của MLNQVN
[Trang nhà] [Về MLNQ] [Luật NQ] [Tài liệu] [Báo cáo NQ] [Giải NQVN ] [Diễn đàn] [Liên kết]
|